hokberlare.jpg (7898 bytes)


De geschiedenis van het Berlaars voetbal

december 2002


Bij onze zoektocht naar een geschikt thema voor de septemberkermistentoonstelling van onze Heem- en Oudheidkundige Kring lieten we dit jaar ons oog vallen op een gebied van de vrijetijdsbesteding waar toch wel heel veel mensen door geboeid of zelfs gepassioneerd zijn. Dat we in de wintermaanden geen vergaderingen op een woensdagavond moeten beleggen, dat weten we al lang. Want bijna wekelijks is er dan een of andere interessante voetbalmatch op TV.

Eigenlijk ligt de bakermat van het moderne voetbal in Engeland, waar in 1863 de Football Association (FA) werd opgericht. Het voetbalspel werd er aanvankelijk, ter onderscheiding van rugby, association football genoemd, later afgekort tot assoc, waaruit de ook nu nog gebruikte benaming soccer is ontstaan.

De eerste voetbalcompetitie werd gespeeld in Engeland in 1871 en het professionalisme deed in Groot-Brittannië zijn intrede in 1885. Toen in 1904 in Parijs de Fédération Internationale de Football Association (FIFA) werd opgericht, had het gereglementeerde voetbal zich reeds verbreid in o.a. geheel Groot-Brittannië, Zwitserland, Duitsland, Denemarken, België en Nederland.

In België werd het voetbal omstreeks 1865 (o.m. in Engelse colleges te Brussel) geïntroduceerd door Britten en door Belgen die in Engeland hadden verbleven. In 1880 kwam de eerste Belgische voetbalclub, Football and Cricket Club Antwerp, tot stand. In 1895 werd de Union Belge des Sociétés des Sports Athlétiques opgericht, die behalve voetbalbonden ook atletiekverenigingen telde en reeds in het stichtingsjaar een nationaal kampioenschap organiseerde. In 1912 kwam een afzonderlijke bond voor voetbal tot stand, Union Belge des Sociétés de Football-Association, waaraan het jaar daarop de Nederlandse benaming Belgische Voetbalbond werd toegevoegd. In 1920 kreeg de vereniging haar huidige benaming, Koninklijke Belgische Voetbalbond (KBVB) (Franse benaming: Union Royale Belge des Sociétés de Football-Association, URBSFA).

Daarnaast waren er ook nog de KVV, Koninklijke Vlaamse Voetbalbond, sinds 1907, en het Vlaams Katholiek Sportverbond.

In Berlare moesten we wachten tot even voor W.O. II eer er een initiatief voor voetbal werd genomen. Dat zou in 1935 gebeurd zijn onder de naam "Hoger Op" met dokter De Fleur, Ivo Buyst, Philemon Cleemput, Leo Buyle, Remi Buyle, Albert Cooman, Alfons Dauwe, Staf Geyters, Emiel Hertecant , M. Martin, Achiel Roels, Ivo Roels, Jef Smet, Tassenoy, Frans Van de Wiele, Jules Van de Wiele, Arthur Van Linter en Frans Van der Snickt. Volgens anderen was dat pas in 1936. Zoals we van Remi Buyle en Frans Van Linter vernamen ging het er toen voor de spelers niet zo comfortabel aan toe als vandaag de dag. Van "Pierken" Beelaert mocht men een weide gebruiken, waar tijdens de week koeien op liepen. Ze was gelegen op de hoek van de Eremijtenwegel en de Galgenbergstraat. Je kan je wel voorstellen hoe dat voetbalveld er moet uit gezien hebben. Het had soms meer weg van een maanlandschap dan van een voetbalveld. Voor de match kon beginnen, moesten eerst de koeienvlaaien worden verwijderd. Daarna pas kon er aan voetballen worden gedacht. En van trainen was er toen ook nog geen sprake. De training beperkte zich doorgaans tot het geven van enkele pasjes. 
Wat de uitrusting betreft, herinnert Frans Van Linter zich nog dat hij bij een firma in Aalst de truitjes en de broekjes is gaan halen, en dat "op de poef". Er was immers geen geld in de kas. De schoenen betaalde iedere speler zelf. Ze werden gemaakt door Albert Cooman, die schoenmaker van beroep was. Hij woonde op de Briel, aan het kerkplein, naast de vroegere krantenwinkel van de gebroeders Van Uytvang.

De eerste match werd op 16 maart 1936 gespeeld tegen Wichelen en gewonnen met 4-3. Markant feit: op het einde van die eerste match, herinnert Remi Buyle zich nog, kwam er een Duitse zeppelin met de naam "Paul von Hindenburg" over het voetbalveld gevlogen.

Deze nieuwe voetbalclub sloot zich aan bij het Vlaams Katholiek Sportverbond (VKS).
De gelederen werden van meet af aan versterkt met "vreemde" krachten uit Schoonaarde als: Felicien Van Swalm, Gabriël Uyttendaele en Willy Saeys.

Kenmerkend voor het voetbal in die tijd moet de uiterst grote kameraadschap zijn geweest. Jaarlijks rond nieuwjaar gingen de spelers en het bestuur naar de Donk eten. De spelers aten mosselen, terwijl het bestuur paling kreeg voorgezet! 

Van 1940 tot 1943 komt er om begrijpelijke redenen van voetballen niet veel in huis.
Wel was er een, weliswaar niet officiële, voetbalclub actief. Er werd gespeeld achter Janssens' fabriek op een weide van Fie Bonnaerens. Als naam kozen ze de "Witte vogels", maar dat zorgde gezien de oorlogsomstandigheden met de zwart-witte tegenstellingen voor heel wat problemen, zodat die naam achteraf werd begraven. Met gelijkaardige clubs in Appels en Oudegem werden er vriendschapsmatchen gespeeld. Financieel was men aangewezen op de entrees van de toeschouwers. Van de gemeente kon men toen geen subsidie verwachten.

Het zal nog tot 1944, in volle oorlogstijd, duren eer de initialen FC er worden aan toegevoegd. In datzelfde jaar sluit FC Berlare aan bij de Belgische Voetbalbond en komt er een nieuw bestuur met Gaston Janssens, ere-voorzitter, apotheker Georges Vanderbèque, voorzitter, en Arthur Van der Snickt, secretaris. Voorts zien in het bestuur: Alfons Caluwé, Constant De Cock, Albert Cooman, Dr. De Fleur, Ivo Sacré, Maurice Malin, Georges Tassenoy en Theofiel De Meyer. Als kleuren koos men: zwart en wit.

Onder trainer Raetinckx, afkomstig van Beerschot, werd FC Berlare in 1947-48 kampioen in 3de provinciale. In 1948-49 werd in 2de provinciale gespeeld en via testwedstrijden kon er ook al naar 1ste provinciale worden overgegaan. Maar in het seizoen 1949-50 bleek dat Berlare nog niet goed rijp was voor 1ste en volgde er een degradatie naar 2de provinciale. 

In 1950-51 zat het dus weer in 2de provinciale en werd opnieuw kampioen o.l.v. Jan Everaert, bijgenaamd "Jan urre", omdat een stuk van zijn oor was afgebeten door een hond, komt bij het bestuur. In 1951-52 zitten FC Berlare weer in 1ste provinciale, met o.a. Modest Heirman, Laurent Veldeman, Piet Colart, Roger Beelaert, Alfons en Henri Sacré, Maurits Van Hauwe, Frans Baeyens, Jan Detrez, Mieleken De Grauwe, e.a. De gerenommeerde trainer Raetinckx verlaat Berlare en trekt naar Beerschot. In 1952-53 wordt er nog in 1ste provinciale gespeeld. Wies Bostoen fungeerde als trainer. Hij was doelwachter bij Vigor Hamme. In 1953-54 wordt Van Nunen trainer en FC Berlare degradeert uit 1ste provinciale.

Er komen nu enkele zwarte jaren. In 1954-55 speelt men in 2de provinciale en wordt er weer gedegradeerd. Het jaar daarop in 3de provinciale is het dikke miserie. Maar het gaat van kwaad naar erger. 1956-57 wordt opnieuw een rampzalig jaar. Ook op financieel vlak zijn er donderwolken aan de horizon te bespeuren. Om aan de broodnodige financiële middelen te geraken werd er een motorcross op het Stampkot georganiseerd. Maar in plaats van winst leverde die verlies op. Het bestuur, dat nog slechts uit G. Vanderbèque, Ivo Sacré, Fons De Caluwé, Albert Cooman en Arthur Van der Snickt bestond, zag zwarte sneeuw. Die mensen vereffenden uit eigen zak de nog openstaande schulden en besloten dan maar een jaartje rust te nemen. 

In 1958-59 wordt er dan opnieuw aangetreden. Met hetzelfde bestuur en met dezelfde spelers, aangevuld met een groep jonge krachten, wordt er opnieuw opgestart in 3de provinciale. Henri Sacré wordt de nieuwe trainer. 

In 1959-60 wordt FC Berlare kampioen in 3de provinciale. Het gaat onze jonge jongens weer voor de wind. Over dit roemruchte voetbalseizoen schreef Hugo Vercruyssen een uitvoerige bijdrage, doorspekt met allerlei volkse details en anekdotes. We willen u dit relaas niet onthouden. U vindt het verder in dit tijdschriftnummer.

In een volgende bijdrage van Johnny De Rouck en Danny Van Houwe zien we dan hoe zich in het midden van de jaren zestig vanuit de junioren van FC Berlare stilaan het huidige SK Berlare aan het ontwikkelen is en hoe zelfs in 1972 FC Berlare en SK Berlare fuseren tot SK Berlare

Maar ondertussen was tijdens die moeilijkheden in de jaren zestig ook nog een andere voetbalclub ontstaan, met name FC De Blauwe Vlam. Daar gaat dan de laatste bijdrage over i.v.m. het Berlaars voetbal van de hand van Kamiel De Vos.

Raf Verstraeten

Uit de oude fotodoos:

voetbal2.jpg (40057 bytes) voetbal1.jpg (24653 bytes) voetbal3.jpg (32327 bytes)

Terug naar TIJDSCHRIFT